Marian Kołodziej

* 06.12.1921   + 13.10.2009
0

Marian Kołodziej był znanym artystą plastykiem oraz scenografem teatralnym i filmowym. Urodził się 6 grudnia 1921 roku w Raszkowie, w rodzinie piekarza. Uczył się początkowo w gimnazjum w Krotoszynie, skąd w marcu 1935 roku przeniósł się do  Gimnazjum Męskiego w Ostrowie Wielkopolskim. Po kampanii wrześniowej 1939 roku z grupą kolegów podjął próbę przedostania się przez Słowację i Węgry do Francji. Plany te jednak nie powiodły się. Zostali ranni w katastrofie kolejowej i znaleźli się w jednym z krakowskich szpitali. Po jego opuszczeniu zamieszkali w domu akademickim i włączyli sie do pracy społecznej dla charytatywnej Rady Głównej Opiekuńczej. Podczas jednej z ulicznych łapanek Marian Kołodziej został aresztowany i osadzony w więzieniu przy ulicy Montelupich  w Krakowie, a następnie w Tarnowie. 14 czerwca 1940 roku został jednym z pierwszych więźniów obozu koncentracyjnego Auschwitz, otrzymując numer  432. Był wśród tych, którzy dopiero budowali to miejsce zagłady. Za sporządzenie planu obozu dla aliantów wydano na niego po długim i brutalnym śledztwie wyrok śmierci, ale nie zdążono go wykonać. Uratowało go przejęcie nazwiska innego więźnia. Udało mu się przeżyć nie tylko tortury, ale także wiele chorób i eksperymenty  medyczne. W ostatnim okresie wojny, po ewakuacji obozu przebywał jeszcze w Gross-Rosen, Buchenwaldzie, Sachsenhausen i Mauthausen-Gusen. Dopiero w roku 1945 odzyskał wolność. Po wojnie ukończył Wydział Scenografii Akademii Sztuk Pięknych w Krakowie. Brał udział w zajęciach z grafiki i malarstwa. Jego mistrzem był profesor Karol Frycz. Po ukończeniu studiów związał się z Gdańskiem, gdzie pracował do przejścia na emeryturę. Zdobył sławę  jednego z najwybitniejszych scenografów okresu powojennego. Dla Teatru Wybrzeże zrealizował blisko 200 scenografii. Zaangażowany był również przy realizacji  filmów ,,Westerplatte'', ,,Krzyż Walecznych'' i wielu innych. Był twórcą ołtarza papieskiego w Gdańsku podczas pielgrzymek Jana Pawła II w latach 1987 i 1999. W 1997 został Honorowym Obywatelem Miasta Gdańska. Przez kilkadziesiąt lat nie mówił nic na temat gehenny obozowych przeżyć. Dopiero od roku 1994, po wylewie krwi do mózgu i długiej rehabilitacji w swojej twórczości zaczął poruszać tę tematykę. Stworzył dzieło swojego życia – cykl prac odwołujących się do osobistych przeżyć z pobytu w Auschwitz-Birkenau, których stała wystawa pt. „Klisze pamięci – labirynty” znajduje się we franciszkańskim Centrum św. Maksymiliana w Harmężach koło Oświęcimia. W roku 2004 w Nadbałtyckim Centrum Kultury przedstawił wystawę cyklu portretów „A to Polska właśnie. Theatrum Mariana Kołodzieja”, przedstawiających znanych polityków, biznesmenów i artystów w krzywym, subiektywnym zwierciadle swojej sztuki. Dwa lata później odebrał Złoty Medal Zasłużony Kulturze Gloria Artis. Był żonaty z Haliną Słojewską, aktorką Teatru Wybrzeże. Zmarł 13 października 2009 roku, w wieku 88 lat w szpitalu w Gdańsku. Pochowanyt został 23 października w podziemiach kościoła oo. Franciszkanów w Harmężach. Od roku 2010 jedna z gdańskich ulic nosi jego imię.

 

NAPISZ KOMENTARZ

Wpisz swój komentarz
Wpisz swoje imię lub nick